PATTAYA — Thailand staat wereldwijd bekend om zijn gastvrijheid. Mensen glimlachen, groeten elkaar en zijn vaak bereid om te helpen. Toch merken veel buitenlanders dat het niet eenvoudig is om een hechte vriendschap met Thai op te bouwen. Een vriendelijke ontvangst betekent namelijk niet automatisch dat iemand je ook toelaat tot zijn persoonlijke kring.
Een glimlach, een wai of een kort gesprek zijn meestal oprechte vormen van beleefdheid. Toch zeggen ze niet altijd iets over de diepte van de relatie. Voor een echte vriendschap zijn tijd, vertrouwen, wederzijdse inzet en gezamenlijke ervaringen nodig. Ook kennis van de Thaise taal speelt daarbij een belangrijke rol.
Wie weinig Thai spreekt, kan zich vaak prima redden in winkels, restaurants en andere dagelijkse situaties. Maar juist de informele gesprekken, grappen en verhalen zorgen ervoor dat mensen zich met elkaar verbonden voelen. Zonder die gesprekken blijft een buitenlander vaak aan de rand van de groep staan.
Kreng jai en sociale afstand
Een belangrijk begrip binnen de Thaise cultuur is *kreng jai*. Dit betekent onder andere dat iemand anderen niet tot last wil zijn of hen niet in een ongemakkelijke situatie wil brengen. Daarom zeggen Thai soms liever ‘misschien’ dan duidelijk ‘nee’. Ook lachen ze soms uit beleefdheid, zelfs wanneer iets niet bijzonder grappig is.
Buitenlanders kunnen zulke reacties verkeerd interpreteren. Ze zien beleefdheid soms als een teken van persoonlijke belangstelling of vriendschap. In werkelijkheid gaat het vaak vooral om het bewaren van harmonie en het voorkomen van gezichtsverlies.
Een bekend Thais gezegde maakt onderscheid tussen iemand met wie je graag eet en iemand die je in moeilijke tijden steunt. Dat verschil bestaat overigens niet alleen in Thailand. Overal ter wereld zijn er mensen met wie je prettig kunt omgaan, zonder dat zij echte vrienden worden.
Veel buitenlanders verwarren een uitnodiging voor een maaltijd of een gezellig gesprek met een hechte relatie. Diep vertrouwen ontstaat meestal pas na jaren van contact, loyaliteit en wederzijdse hulp. Vooral gezamenlijke ervaringen tijdens moeilijke momenten kunnen een vriendschap versterken.
Ook de sociale verschillen tussen buitenlanders en Thai kunnen een rol spelen. Veel expats zijn ouder, gepensioneerd en financieel onafhankelijk. Hun Thaise buren zijn vaak jonger, werken lange dagen en hebben andere verantwoordelijkheden en financiële mogelijkheden.
Een buitenlander kan daardoor met respect worden behandeld, zonder dat er sprake is van gelijkwaardigheid. Wanneer één persoon steeds betaalt en de ander vooral ontvangt, blijft de relatie vaak oppervlakkig. Echte vriendschap vraagt om een evenwichtige uitwisseling.
Niet iedere buitenlander doet voldoende moeite om deel te worden van de lokale omgeving. Veel expats brengen vooral tijd door met andere buitenlanders en praten onderling over verkeer, immigratie of wat er volgens hen mis is met Thailand. Daardoor blijven ze buiten de gemeenschap waar ze juist contact mee willen krijgen.
Ook verwachtingen spelen een rol. Sommige buitenlanders hopen binnen enkele maanden dezelfde vertrouwelijkheid op te bouwen als in hun geboorteland, waar vriendschappen vaak in tientallen jaren zijn gegroeid. Dat is meestal niet realistisch.
Wie contact wil opbouwen, doet er goed aan de Thaise taal te leren en regelmatig op dezelfde plaatsen te komen. Bezoek dezelfde markt, eet bij dezelfde kraam en maak telkens opnieuw een praatje met bekende gezichten. Zo ontstaat herkenning en langzaam ook vertrouwen.
Het helpt bovendien om deel te nemen aan activiteiten die voor de lokale gemeenschap belangrijk zijn, zoals tempelbezoek, dorpsfeesten en familiegebeurtenissen. Ook aanwezig zijn bij moeilijke momenten, zoals een begrafenis, laat zien dat je niet alleen komt wanneer het gezellig is.
Je hoeft geen Thai te worden om erbij te horen. Een buitenlander zal misschien nooit volledig onderdeel worden van de gemeenschap, maar kan wel uitgroeien tot een vertrouwde buurman, vriend of erefamilielid. Dat proces vraagt vooral geduld, oprechte belangstelling en de bereidheid om iets terug te doen.
Jelle, correspondent in Thailand
Illustratie: Google Gemini