BANGKOK: Een luxe hotelnaam voor de zwaarste gevangenis van Thailand, hoe is dat zo gekomen?
Beroemde gevangenen, decennia achter de tralies en een tv-serie met Nicole Kidman in de hoofdrol hebben het een en anderen over dit “hotel” bekendgemaakt. Wat er achter de mythe van het “Bangkok Hilton” schuilgaat, is angstaanjagender dan welke fictie ook. Gelegen aan de oevers van de Chao Phraya-rivier, is deze zwaarbeveiligde gevangenis vooral bekend om zijn onmenselijke omstandigheden. De naam is een ironische knipoog naar de enorme kloof tussen de luxe associaties van een hotel en de grimmige realiteit van gevangenisleven.
Bang Kwang is oorspronkelijk ontworpen voor ongeveer 3.500 gevangenen, maar in de praktijk leeft het aantal vaak op tot meer dan 8.000. Deze overbevolking creëert een uiterst benauwde omgeving, waar de levensomstandigheden bijzonder zwaar zijn. Buitenlandse gevangenen, vaak zonder de steun van familie of vrienden, hebben het extra moeilijk. Nieuwe gevangenen worden bij hun binnenkomst vaak voor drie maanden geketend, wat de al uitdagende situatie nog verergert. Velen zijn afhankelijk van voedselhulp van organisaties en ambassades om te overleven.
De gevangenis herbergt ook de centrale dodencel voor mannen, waar de doodstraf nog steeds wordt uitgevoerd. De laatste executie vond plaats in 2018, maar het rechtsysteem blijft doodvonnissen opleggen, wat de voortdurende dreiging van de doodstraf onderstreept.
Beroemde gevangenen, zoals Warren Fellows en Jonathan Wheeler, maar ook enkele Nederlanders w.o. Pedro Ruyzing en Machiel Kuijt hebben hun schrijnende ervaringen in Bang Kwang vastgelegd. Fellows, die twaalf jaar in de gevangenis doorbracht, schreef het aangrijpende boek “The Damage Done”, dat de gruwelen van het gevangenisleven blootlegt. Sandra Gregory, hoewel ze nooit in Bang Kwang zelf verbleef, heeft met haar verhaal over haar tijd in een andere gevangenis bijgedragen aan de mythe van het “Bangkok Hilton”.
Deze term symboliseert niet alleen de gevangenis zelf, maar ook een systeem van angst, overleven en de rauwe werkelijkheid van het leven achter de tralies in Thailand.
Verslag door Olleke Bolleke in Bangkok