MARITIEME PARKEN BEDREIGEN DE ‘ZEE ZIGEUNERS’.

0
221

~HET ANKER LICHTEN~

(Ergens vertrekken, weggaan en verder reizen)


PHUKET:- Toen de oma van Sutem Lakkao en zijn vader overleden werden ze begraven net als alle voorouders: op het strand, dicht bij hun boten en zo konden ze naar de zee luisteren en een oogje houden op hun Chao Lay gemeenschap in het volgende leven.

Maar als het Sutem’s tijd is wordt hij begraven op een kerkhof in Phuket. Daar kan hij luisteren naar het motor geraas van de stad. Het land waar zijn voorouders begraven liggen is nu strand, met een klein plekje afgezet voor de Urak Lawoi gemeenschap. En ook op dit stukje grond azen ontwikkelaars.

“Onze manier van leven zoals vroeger is weg. We konden overal vissen waar we wilden, en we hadden verbinding met het land, omdat onze voorouders daar begraven waren en onze reliek schrijnen daar staan,” zegt Sutem. “Die verbinding hebben we nu niet meer.”

De Chao Lay (chao = volk, lay = zee) wonen generaties lang in een gebied gelegen in Myanmar (Birma) en Thailand. Sommigen, zoals de Moken, zijn nomadisch. Die varen wekenlang op zee rond, en vissen met speren onder water. Anderen, zoals Sutem, zijn meer gesetteld, en vissen met netten en rotan kooien.

Ze kwamen even in het nieuws toen ze ontsnapten aan de 2004 tsunami. Toen ze het water opeens zagen dalen vluchten ze direct naar hogere gronden, en redde zo hun levens.

Het gevaar waar ze nu voor staan is flinker groter: milieubeheer verbiedt hun te vissen waar ze willen, en het toerisme aast op de stukken land waar ze wonen.

“Het grootste probleem voor de Chao Lay oftewel ‘de zee zigeuners’ is hun legitimiteit en identiteit,” zegt Narumon Arunotai van Chulalongkorn Universiteit. “Hun cultuur en tradities zijn niet beschermd in de grondwet, en ze hebben geen eigendomsbewijzen voor hun land, dus is het moeilijk voor hun om hun claims hard te kunnen maken.”

“Ze waren er lang voor er toeristen en project ontwikkelaars waren. Als het probleem goed gemanaged wordt, kunnen hun rechten prima samen gaan met die van milieubeheer en toerisme,” zegt ze.

Voor de Chao Lay is het probleem groot, omdat ze geen vergunningen hebben om te vissen. Daarom worden ze vaak beboet of gearresteerd in nieuwe maritieme parken die door de overheid zijn opgezet om het natuurlijke leven te beschermen. Er lopen tientallen rechtszaken tegen de Chao Lay wegens landje pik en het illegaal betreden van een nationaal park.

Twee families op Rawai strand hebben hun zaken verloren, en moeten nu vertrekken uit de gebieden waar ze meer dan 40 jaar gewoond hebben.

In vier andere zaken wonnen ze, dank zijn het DNA in de botten van hun voorouders, en een foto van koning Bhumibol die Rawai in 1959 bezocht. In een andere zaak raakten vele Chao Lay gewond toen ze op de vuist gingen met [de zware jongens van] een onroerend goed ontwikkelaar die de eigendomsbewijzen had plus een vergunning op villa’s te bouwen. De Chao Lay konden daardoor hun schrijnen en boten niet meer bereiken.

Ambtenaren grepen in en stopten de ontwikkeling van die villa’s nadat Human Rights Watch protesteerde. Een kabinetsbesluit uit 2010 waarin de chao Lay en de Karen (in het noorden) rechten gegeven worden, en toegang tot de nationale parken is nog steeds niet van kracht.

Omdat er steeds meer beperkingen komen waar ze mogen vissen, minder vis vanwege de vervuiling en overbevissing door commerciële bedrijven dwingt de Chao Lay om werk te zoeken in de bouw en in hotels, zegt Ri Fongsaithan, een Urak Lawoi oudere man.

“Onze levens zijn verandert. We moeten verder varen en dieper duiken om vis te vangen, en dat is niet gezond,” zegt hij.  “Het toerisme groeit, maar wij vallen daar buiten. We zijn bezorgt dat we onze zaken [voor de rechter] verliezen, en moeten verhuizen.”

Een woordvoerder van de gouverneur zegt dat de overheid een plek op een eiland heeft aangewezen voor de Urak Lawoi om naar toe te verhuizen, maar dat wilden ze niet. “Die plek is veel te ver van onze stranden en onze schrijnen,” zegt Niran Yangpan, dorpsoudste.

“We hebben ons al aangepast aan vele veranderingen, en we zijn best bereid om ons verder aan te passen. Maar zij moeten ook onze rechten respecteren. Dat is alles wat we hebben.

Foutje gezien? Mail mij, ik zal u dankbaar zijn.
Informatie en bron:
Illustraties: ThaiVisa
Content: B. Botje in Zuid Thailand
Bron: Thai Visa